Sunday 22, Oct 2017

Blog ogrodniczy - Ogrodnik Leszek

Obrazek użytkownika Leszek

Dobra gleba - dobre plony cz. IV

Struktura gleby cz. IV

To już czwarta część poświęcona problematyce poprawiania żyzności gleby, w poprzednich trzech częściach opisane zostały sposoby poprawiania struktury gleby w zależności od jej rodzaju. W tej części zgodnie z zapowiedzią zajmę się problematyką płodozmianu i roślin współrzędnych.

Płodozmian

...w uprawie roślin to celowe i zaplanowane zamienianie po sobie roślin w obrębie tego samego pola w celu utrzymania żyzności gleby, utrzymania dobrej, jakości warzyw i stabilności plonów. Płodozmian to następstwo uprawy roli stosowanej w Europie od dawna w formie jeno-, dwu-, trój- i czteropolówek. Najpopularniejszą formą uprawy przemiennej była trójpolówka wprowadzona w Polsce ok. XII wieku, która polegała na uprawie roli na trzy częściach. Każdego roku uprawiano tylko dwie z nich, a trzecią ugorowano, co prowadziło do odpoczywania ziemi. Przy tym sposobie uprawy jedno pole obsiewano jesienią zbożem ozimym, drugie na wiosnę zbożem jarym, a trzecie pole ugorowano wykorzystując, jako pastwisko. Każdego roku zmieniano kolejność upraw na poszczególnych polach, ugorowano ziemię, która wiosną obsiana była zbożem jarym dojrzewającym później niż ozime a po zbiorach jarego pole stawało się pastwiskiem do jesieni następnego roku, po czym obsiewano je oziminą. Obserwując przez kilka lat rozwój warzyw w ogrodzie sami dojdziemy do tego, że nie należy uprawiać tego samego warzywa lub warzyw z tej samej grup na tym samym miejscu, bo uzyskuje się gorsze plony, rośliny chorują i są bardziej niszczone przez szkodniki. Rozwiązaniem staje się przemienność upraw najlepiej w cyklu nie krótszym niż czteroletnim. Dla właściwego ułożenia płodozmianu trzeba poznać reakcję poszczególnych gatunków na uprawianie ich po sobie, wymagania na nawożenie organiczne i zapotrzebowanie na składniki pokarmowe.

płodozmian

Planując płodozmian trzeba przestrzegać kilku zasad:

  1. Po nawożeniu organicznym (obornik, kompost) stanowisko obsadzamy roślinami potrzebującymi dużej ilości składników pokarmowych.
  2. Rośliny mniej wymagające składników pokarmowych obsadza się na stanowiskach w drugim lub trzecim roku po nawożeniu obornikiem.
  3. Nie uprawimy na tym samym miejscu tych samych gatunków lub gatunków spokrewnionych stosując przerwę 3-4 lata.
  4. Po roślinach z płytkimi korzeniami stosujemy te z głębokim systemem korzeniowym.
  5. Po gatunkach wyjaławiających glebę następują rośliny wnoszące do niej dużo materii organicznej.
  6. W zmianowaniu należy uwzględniać rośliny z rodziny motylkowych uprawiane na zielony nawóz (poplon).
  7. Roślinach podatne na zachwaszczenie należy zmieniać roślinami o szybkich przyrostach, szybko zacieniających glebę tym samym hamując rozwój chwastów.
  8. Pomidory, bób, kukurydzę, paprykę można uprawiać, co roku na tym samym stanowisku.
  9. Dla porów, cebuli, ogórków, sałaty, selerów, marchwi i fasoli wystarczający będzie płodozmian dwuletni.
  10. Przedplonem i poplonem dla plonu głównego nie mogą być rośliny z tej samej rodziny.

 

Dla ułatwienia planowania płodozmianu przydatnym będzie pogrupowanie warzyw o zbliżonych wymaganiach:

rodziny warzyw

Dobre i złe sąsiedztwo (rośliny współrzędne) występuje też w świecie roślin, bo rośliny mogą sobie pomagać, ale i przeszkadzać np. w wykorzystaniu składników pokarmowych z gleby, chronić przed wiatrem, podnosić walory smakowe, zwalczać choroby czy przeszkadzać w rozwoju szkodników. Zasada sąsiedztwa jest prosta: należy tak dobrać poszczególne gatunki, aby konkurencja między nimi była jak najmniejsza, a pomoc jak największa.

Dla podniesienia walorów smakowych i aromatu można wykorzystać przy uprawie warzyw sąsiedztwo ziół:

warzywa i przyjazne zioła

O tym czy rośliny „lubią” czy „nie lubią” swojego sąsiedztwa decyduje wiele czynników i brak jest w tym względzie jednoznacznych opracowań, dlatego trzeba obserwować warzywa i wyciągać wnioski, bo może być tak, że to ich sąsiedztwo uszczupla nasze plony, proszę do podanych niżej zestawień podejść badawczo:

warzywa przyjaciele

niezgodne sąsiedztwo

Uprawa współrzędna warzyw, ale także kwiatów i ziół z nimi może przyczynić się też do zmniejszenia żerowania szkodników ogrodowych i zahamowania rozwoju niektórych chorób, kilka przykładów przedstawia poniższa tabela:

szkodnik roślina chroniąca

Obrzeża zagonów, w miarę możliwości, obsiewamy jednorocznymi roślinami współrzędnymi.Pora poeksperymentować w naszym ogrodzie z płodozmianem, proponuje zrobić to etapami zaczynając od czterech zagonów w cyklu czteroletnim a po uzyskaniu zadawalających rezultatów objąć płodozmianem całą działkę ogrodową. Poniżej przedstawiam prosty przykład płodozmianu:

płodozmian

Obrzeża zagonów, w miarę możliwości, obsiewamy jednorocznymi roślinami współrzędnymi.

płodozmian

  • Tytuł: Dobra gleba - dobre plony cz. IV
  • Autor:
  • Data: 29/07/2015
  • Tagi:
Top