Friday 19, Jan 2018

Blog ogrodniczy - Ogrodnik Leszek

Obrazek użytkownika Leszek

Czarny bez w kuchni i domowej aptece

Często tak jest, że to co niepozorne na pierwszy rzut oka okazuje się bardzo wartościowe. Tak jest właśnie z czarnym bzem. Ten niepozorny krzew jest niezbyt lubiany w naszych ogrodach, dlatego pewnie porasta wszelkie nieużytki, łąki, lasy i brzegi rzek. Tam go też trzeba szukać, bo ma to swoją zaletę w tym, że miejsca te często są oddalone od miast, a więc i mniej zanieczyszczone. 

Krzew czarnego bzu zakwita zwykle po raz pierwszy po 3-4 latach po posadzeniu. W Polsce kwitnie najczęściej w czerwcu lub lipcu, rzadziej w maju. Dojrzałe owoce rozsiewane są przez liczne gatunki ptaków, które je zjadają. To nasi skrzydlaci nie trawiąc nasion bzu rozsiewają je nieraz na duże odległości. Krzewy bzu czarnego dożywają ok. 30 lat. Zazwyczaj rośnie u nas jako wysoki krzew, rzadziej jako drzewo. Osiąga wysokość do 10 m.

Zbieramy go dwa razy w roku. Pierwszy raz wtedy jak krzewy z końcem maja zabielą się rozłożystymi baldachami. Drugi raz, od początku sierpniu aż do końca września, kiedy to kwiatostany przemienią się w zebrane w kiści, kulkowate, drobne owoce, najpierw zielone a potem brunatno-czarne. Surowcem zielarskim są kwiaty, owoce ale także kora i korzenie.

Baldachy bzu czarnego zbiera się na herbatkę z nich, ale też co jest mniej znane jako składnik smacznych racuchów. Czarne owoce bzu, choć same w sobie spożyte w dużej ilości są toksyczne ale po przetworzeniu w wysokiej temperaturze stają się skarbnica wszelkiej dobroci i można je spożywać bez obaw o swoje zdrowie. Przetworzone owoce w postaci syropów, nalewek ale też dżemów są od dawna znane i cenione. W medycynie ludowej są znanym specyfikiem zwalczającym gorączkę i łagodzącym kaszel. Ale nie tylko. Dodatkowo owoce mają duże ilości soli mineralnych i witaminę C , B1, B2, B3 i B6 a także potas, magnez sód i fosfor wzmacniających organizm w stanach jesiennego i zimowego osłabienia. Ma bez czarny i inne zastosowanie w domowej aptece, bo ma on też działanie moczopędnie, wzmacnia naczynia krwionośne i leczy zapalenie spojówek, uśmierzają ból, w tym ból głowy, przyspiesza przemianę materii a także łagodzi stany zapalne skóry.

Warto wypróbować, dla smaku i zdrowia, kwiaty i owoce czarnego bzu a także ich przetwory. Są bardzo proste do wykonania w każdym domu.

Z kwiatostanów bzu czarnego, wzorem kwiatów cukinii można przygotować prosty podwieczorek – racuch, które posmakują Wam z herbatą.

RACUCHY z kwiatów czarnego bzu dla 4 osób​

Racuchy z kwiatami bzu czarnego

Składniki:

30 kwiatostanów czarnego bzu, 1 szklanka mąki pszennej, 2 jajka, 2 szklanki mleka , 2 łyżki cukru, 1 łyżeczka proszku do pieczenia, sól i cukier puder do posypania. 

Ciasto na racuchy

Jak zrobić:
Wszystkie składniki mieszamy ze sobą w głębokiej misce. Ciasto po wymieszaniu powinno być raczej rzadkie. Opłukane kwiatostany chwytamy za łodyżkę, dobrze namaczamy w cieście i przyciskamy z obu stron łopatką na patelni. Smażymy z obu stron na złoty kolor. Posypujemy cukrem pudrem. Dodajemy owoce sezonowe.

Racuchy z kwiatów czarnego bzu

NAPAR z kwiatów czarnego bzu dla jednej osoby.

Składniki: 3 świeże baldachy lub łyżeczkę suszonych kwiatów, 1 kubek wrzątku, 1 łyżka miodu.

Jak zrobić: baldachy lub susz zalewamy w kubku wrzątkiem, przykrywamy spodeczkiem i parzymy ok. 4 min. Po ostudzeniu dodajemy łyżkę miodu.

Owoce czarnego bzu

SYROP z owoców czarnego bzu i liści wiśni

Składnika: 1 kilogram dojrzałych i przebranych owoców bzu, 40 liści z wiśni, 4 litry wody, 3 kg cukru, 1-2 cytryny.

Nalewka z czarnego bzu

Jak zrobić: opłukane w wodzie owoce bzu, liście wiśni i pokrojoną w plastry cytrynę wrzucić do 4 l wody. Doprowadzić do wrzenia i gotować przez 15min. Odstawić na godzinę do ostygnięcia. Przecedzić wywar dodać do niego cukier i zagotować. Gorącym sokiem napełnić butelki. Nie trzeba pasteryzować.

Liście wiśni dodadzą do syropu smaku i garbników.

Top