Thursday 14, Dec 2017

Blog ogrodniczy - Ogrodnik Leszek

Obrazek użytkownika Leszek

Ptaki naszych ogrodów cz III - Wróbel

W artykule o sikorkach zaprosiłem do zabawy i zadałem następujące pytanie:

Co wspólnego ma sikorka uboga ze Zgromadzeniem Sióstr Miłosierdzia założonym w 1668 roku?

Odpowiedz: Siostra ze Zgromadzenia Sióstr Miłosierdzia i sikorka uboga mają tę samą nazwę: SZARYTKA.

WRÓBEL ZWYCZAJNY

Większość ludzi uważa, że wróbel zwyczajny zwany też wróblem domowym lub jagodnikiem to pospolity i masowo występujący u nas ptaszek. Otóż nic bardziej mylnego, bo jego populacja od lat dramatycznie maleje. Nie spotkałem polskich badań na ten temat, ale są brytyjskie źródła, które podają, że populacja wróbli w Wielkiej Brytanii w ciągu ostatnich 30 lat zmniejszyła się o 80% i pewnie nie lepiej jest z tym u nas. Główną przyczyną tego stanu rzeczy jest brak pożywienia zimą, przewaga siewów zbóż jesienią i brak miejsc lęgowych. Wróbel zwyczajny jest u nas pod ścisłą ochroną gatunkową, chociaż wydawać by się mogło, że spotykać go można wszędzie to mylimy go z bardzo do niego podobnym mazurkiem nazywanym też wróblem polnym, a to dwa różne ptaszki.

Wróbel i Mazurek - różnice

wróbel mazurek różnice

Wróbel zwyczajny jest z człowiekiem od kilku tysięcy lat, do nas przywędrował prawdopodobnie z Azji Mniejszej i Półwyspu Arabskiego, chociaż występuje też w Azji, Ameryce Północnej, Australii i Nowej Zelandii.

wróbel zwyczajny

Ten nieduży ptaszek ma dużą główkę z mocnym dziobkiem. Na szyi ma charakterystyczną czarną pręgę, coś na wzór krawata. Szerokość krawata jest oznaką hierarchii w stadzie, im szerszy tym dany osobnik ma wyższą pozycję i pierwszeństwo w dostępie do pożywienia. Słyszałem o doświadczeniu, w którym domalowano czarnym flamastrem krawat wróblowi stojąc niżej w hierarchii stada i inne wróble zaczęły mu ustępować w dostępie do pożywienia, – czyli to tak właśnie działa. Dziub wróbla w okresie lęgowym jest czarny a po jego zakończeniu szary, nóżki są różowe. Gniazda zakłada pod dachami, w dziuplach, gęstych krzakach i budkach lęgowych wystawianych przez człowieka.

budka dla ptaków

Budka lęgowa powinna mieć wymiary: kwadratowa podstawa o boku 14 cm, ścianka z otworem 25cm, tylna ścianka 27cm, otwór o średnicy 2,8-3,5cm wywiercony ok. 3 cm od góry. Mniejszy lub większy otwór od podanego wymiaru spowoduje, że budka zostanie zasiedlona przez inny gatunek ptactwa. Montowanie poniżej otworu patyczka jest bezcelowe.

Wróbel ma w sezonie od 2 do 4 lęgów, pierwszy jest już w kwietniu, a ostatni w sierpniu. Zazwyczaj składa do 6 jaj w gnieździe, jaja mogą mieć różne kolory od białego poprzez bladozielony i szary z jasnoszarym nakrapianiem.

jaja wróbla

Jaja wysiadują zarówno samiec jak i samiczka przez ok. dwa tygodnie, młode opuszczają gniazdo po ok. 17 dniach. Wróble żyją ok. 10 lat.

Głównym pożywieniem wróbla zwyczajnego są nasiona zbóż i innych roślin, drobne owady, chętnie też podjadają zimą sikorkom tłuszcze, co niejednokrotnie obserwowałem w swoim ogrodzie.

pozywienie wrobla

Wróble posądzane były zawsze o niszczenie plonów zbóż, z tego powodu wyniszczono je niemal całkowicie w Chinach za czasów Rewolucji Kulturalnej. U nas też nie miał wróbel dobrej opinii, bo przecież to od niego nazywano stojące dawniej w polach kukły mające odstraszać ptactwo od upraw stąd ich nazwa strach na wróble, chociaż w Wielkiej Brytanii takie same kukły jak u nas nazywane są strachami na wrony.

Powinniśmy dbać o tego ptaszka zapewniając mu dostęp do pożywienia, szczególnie zimą. Dobre dla wróbla będą mieszanki np. pszenicy, jęczmienia i słonecznika lub zakupione w sklepach zoologicznych gotowe do zawieszenia na drzewa kompozycje nasienne uformowane np. w dzwony, które też doskonale się sprawdzą w naszych ogrodach. Ważne by nasiona były wykładane pod zadaszeniem i wymieniane na świeże. Nie można dopuścić do tego by zjełczały lub zapleśniały. Drugą ważną sprawą są budki lęgowe, zawieszajcie je na drzewach na wysokości ok. 3m, nie więcej niż jedna na drzewie by ptaki ze sobą nie rywalizowały o nie.  Po lęgach należy budki wyczyścić z zawartości, bo do wiosny zagnieździłyby się w nich roztocza i inne insekty powodujące choroby.  Wspomniane przeze mnie badania brytyjskie wykazały, że tam gdzie ptaki te mają pożywienie i warunki do rozmnażania tam ich populacja się zwiększa. Powinniśmy o to zadbać by nie zabrakło przy nas wróbla.

W tym roku na Walentynki mówiło się o tym by wręczać kochanej osobie budkę lęgową dla ptaków, jako symbol tego dnia – bardzo sympatyczny pomysł, może się przyjmie, bo czy może być lepszy symbol miłości niż domek dla dwojga zawieszony na drzewie.

  • Tytuł: Ptaki naszych ogrodów cz III - Wróbel
  • Autor:
  • Data: 20/11/2015
  • Tagi:
Top