Tuesday 12, Dec 2017

Blog ogrodniczy - Ogrodnik Leszek

Obrazek użytkownika Leszek

Ptaki naszych ogrodów cz I - Rudzik

Postanowiłem napisać o kilku naszych skrzydlatych przyjaciołach, których spotykamy w naszych ogrodach i zastanawiałem się, od którego z nich zacząć, jakie kryterium przyjąć, czy ma to być ten, który jest z nami cały rok a może największy lub najmniejszy z nich, najbardziej kolorowy czy ten, który najładniej śpiewa?

Postanowiłem zacząć od ptaszka, którym jestem zafascynowany i na którego czekam każdego roku, bo jego przybycie daje mi sygnał do rozpoczęcia prac na grządkach warzywnych i zwiastuje najpiękniejszą porę roku - wiosnę.

Dzisiejszym bohaterem będzie:

rudzik

Rudzik nie mieszka u Polsce cały rok, zaobserwowałem, że przylatuje do mnie przeważnie pomiędzy 10 a 16 marca i nie widzę go już w końcu września. Skąd przylatuje nie wiem, bo zimować może na południu Europy, w północnej Afryce lub Azji Mniejszej. Ten kilkunastogramowy niepozorny ptaszek jest symbolem miłosierdzia za sprawą „Legend Chrystusowych” książki napisanej przez pierwszą kobietę laureatkę Nagrody Nobla SALMĘ LAGERLOF. Legenda wg niej głosi, że rudzik podleciał do ukrzyżowanego i dziobkiem wyciągnął mu z czoła jeden cierń i wtedy spadła na pierś ptaszka jedna kropla krwi i zabarwiła jego piórka, stąd kolor jego piórek, nazwa rudzik i uznanie go za symbol miłosierdzia.

Rudzik występuje w logo popularnej sieci handlowejjakiej?

- odpowiedź znajdziesz w II części artykułu.

Rudzik objęty jest ścisłą ochroną, rozpoznasz go od razu po ubarwieniu i charakterystycznym kiwaniu ogonka, kiedy skacze po ziemi. Brzuszek i boki głowy jak już wiemy ma w odcieniach rdzy, wierzchnie upierzenie jest szaro-oliwkowe. Bardzo rzucają się w oczy jego duże ciemne oczy. Samiec nie różni się wyglądem od samiczki. Gniazda zakłada w gęstych krzakach przeważnie na ziemi i dobrze je maskuje. Zaobserwowałem u siebie w ogrodzie, że odpowiadają mu na gniazdo też belki konstrukcyjne mojej altany, widziałem kilka prób zakładania na nich gniazd i na jednej 6 m zakładane były nawet trzy gniazda, ale nigdy nie dochodziło do złożenia w nich jaj. Braku lęgów dopatruję się w tym, że belki na wysokości ok. 2,2 m nie są osłonięte z żadnej strony i ptaszek buduje początkowo gniazdo, ale moja obecność pewnie mu przeszkadzać, dlatego porzuca swój zamiar. Próbowałem temu zaradzić i obić deską belkę od strony tarasu gdzie przesiaduje stwarzając mu w moim mniemaniu lepsze warunki, ale nigdy nie zainteresowało go tak skonstruowane schronienie.

Rudzik jest mało lękliwy, co bardzo zbliża go do człowieka, przylatuje na taras gdzie często przesiaduję i przygląda mi się z zaciekawieniem swoimi wyłupiastymi oczami. Jest to bardzo przyjemne i siadając na trasie wypatruję rudzika każdego dnia w nadziei na jego towarzystwo. Rudzik w ciągu pobytu u nas wydaje przeważnie dwa lęgi a czasami, gdy straci jeden z nich może i trzeci raz złożyć jajka w gnieździe i je wysiedzieć. Oprócz bardzo atrakcyjnego upierzenia pięknie śpiewa zaznaczając tym swoje terytorium i wabi w czasie godów samiczkę, szczególnie głośno i pięknie śpiewa wiosną o zachodzie słońca.

To bardzo pożyteczny ptaszek i sprzymierzeniec w ekologicznej walce ze szkodnikami, bo pokarmem rudzika są larwy i dorosłe owadów chrząszczy, mrówek i bezkręgowców takich jak pająki, dżdżownice i ślimaki, które zbierane są przez niego z ziemi.

Przeciętna długość życia rudzika to ok. 2 lata, ale odnotowane przypadki u obrączkowanych ptaków wykazują, że może żyć dłużej nawet do 8 lat.

Lęgi składają się przeważnie z 5–6 jaj białych z rdzawym lub zielonkawym nakrapianiem, kolejne lęgi są mniej liczne. Jajka wysiaduje samiczka, która nie opuszcza w tym czasie gniazda i żywiona jest przez samczyka. Wysiadywanie jaj do wyklucia się piskląt trwa ok. 2 tygodni, po czym przez 3 tygodnie opiekę nad nimi sprawuje głównie samczyk. Być może wspólna troska o pisklęta powoduje to, że związki rudzików są monogamiczne i zawierane raz na całe ich życie.

Rudzik pada często ofiarą kukułki i wysiaduje jej jaja przyczyny tego zjawiska można dopatrywać się w łatwym dostępie do jego gniazd. Szkoda, że rudziki niechętnie zakładają gniazda w budkach lęgowych bo pozwoliło by to na ograniczenie podrzucania jaj przez kukułki i zwiększenie populacji tego ptaszka.

Dbajmy o rudziki, bo upiększają i chronią przed szkodnikami nasz ogród a dzięki swojej ufności do człowieka towarzyszą nam podczas prac ogrodowych i w czasie odpoczynku. Przylatują do nas na czas, kiedy nie trzeba ich dokarmiać, ale warto stworzyć im warunki do lęgu i ustronnej części ogrodu zasadzić krzewy o gęstym poszyciu takie jak, berberys, dereń, kalina, ogniki czy ligustr. W takich stworzonych dla nich zakątkach będą miały dobre warunki lęgowe i ochronę gniazd przed kukułkami i drapieżnikami.

Więcej na temat rudzika przeczytać możemy tutaj.

Następny artykuł z serii o ptakach w ogrodzie poświęcony będzie sikorkom.

  • Tytuł: Ptaki naszych ogrodów cz I - Rudzik
  • Autor:
  • Data: 25/02/2015
  • Tagi:
Top